امپراطورىهاى بزرگى را نابود سازند و در مقابل ، حكومت عادلانه را تشكيل دهند بزرگترين فاتحين و جنگجويان با سالها صدمات و فداكارىها ، نتوانستند چنين قدرتى را از خود در تاريخ باقى بگذارند ، به راستى قرآن را جمال ، زيبائى ، گيرائى ، شيرينى ، و نظم صحيح فراگرفته است كه هيچ كتاب ندارد . اين كتاب ، از بسيار خواندن كهنه نمىشود ، كلمات موزون و مسجّع دارد ولى در آن سجع وزنى پيدا نيست ، شيرين‌تر از شعر است ، ولى شعر نيست اين اعجاز فقط از قرآن است . » « 1 » 32 . دكتر ماركس انگليسى : « قرآن شامل تمام پيامهاى خدائى است كه در تمام كتب مقدّسه عموما براى جميع ملل آمده و از آن جمله مسائلى است كه فكر و انديشه خداشناسى و يگانه‌پرستى را تأييد نموده و وحدانيّت مصدرى را تثبيت مىكند ، كه راهنمايان بشر و معلّمين بزرگ تعليمات خود را از آن گرفته و از آن استمداد مىجويند . در قرآن آياتى موجود است كه اختصاص به طلب علم و دانش و تفكّر و بحث و تدريس دارد و چاره‌اى جز اين اعتراف ندارم كه اين كتاب محكم بسيارى از اشتباهات بشر را تصحيح كرد . » « 2 » 33 . دكتر موريس فرانسوى : « محققا قرآن بهترين كتابى است ، كه قلم صنع و دست هنر ازلى ، براى بشر ظاهر ساخته است ، قرآن برترين كتابى است كه عنايت ازلى به‌سوى بشر فرستاده است و آن كتابى است كه شك و ريب در آن راه ندارد . » « 3 » 34 . فيليپ خليل حتّى ( مورّخ معروف ) : « قرآن از همه كتابهايى كه عصر جديدى را بنياد كرده‌اند ، تازه‌تر است و عرصه‌ى انتشار آن وسيع‌تر ، قرآن كلام خدا است و آخرين كتاب وحى نازل‌شده از آسمان است اين كتاب الهى ازلى و غير مخلوق است آنچه از قرآن است و از حروف و قرائت و اساليب لغوى و مجازات كلامى مطابق است ، به عينه ، با ام‌ّالكتاب يا لوح محفوظ كه در سماء علوى ابدالآباد وجود دارد . قرآن از تمام معجزات بزرگ‌تر است و اگر سراسر اهل عالم جمع بشوند ، هرآينه از آوردن مثل آن عاجز خواهند ماند . . . مؤثّرترين قسمتهاى قرآن شريف كه به اعماق ضمير و درون نفس انسان نفوذ مىكند ، آن قسمتى است كه از مسئله آخرت و عقبى سخن مىگويد و اوامر و احكام قرآنى منحصر به چند اصل نيست . مثلا قاعدهء احسان يكى از مقرّرات شريف قرآن است . . . و مانند ديگر كتب آسمانى كه متضمّن تعاليم عاليهء اخلاقى است و قرآن شريف آيات عديده‌اى كه نمونهء اعلاى مكارم اخلاق است نازل شده است . » « 4 » 35 . دكتر گربنيه فرانسوى : « من آيات قرآن را كه به علوم پزشكى و طبيعى ارتباط داشت ، دنبال كردم و از كودكى آنها را فراگرفتم و كاملا بدان آگاه بودم و بنابراين دريافتم كه اين آيات ازهرجهت با معارف و علوم جهانى ، منطبق است . . . هركس كه دست‌اندركار هنر يا علم باشد و آيات قرآن را با هنر علمى كه آموخته است مطابقه و مقايسه كند - به همان صورت كه من مقايسه كردم - بدون ترديد به اسلام خواهد گرويد : البتّه اگر صاحب عقلى سليم و بىغرض باشد . . . . » « 5 » 36 . نولدكه ، مترجم آلمانى قرآن ( 1920 - 1836 ) : « قرآن به قوّهء اقناع و نيروهاى برهان ، دلهاى شنوندگان را به خود متوجه نموده و طرف خطاب قرار مىدهد و هميشه بر قلوب عناصرى كه از آن دور و مخالف و معاند بودند تسلّط يافت و آنها را به خود پيوسته و بدنى يگانه مىنمايد كه در آن روح حيات ثابت و برقرار دميده مىشود بلاغت قرآن و سادگى كه دارد ، فضيلت آن به اوج كمال رسانده بواسطهء اين كتاب

--> ( 1 ) حقيقت اسلام در نظر ديگران ص 36 . ( 2 ) منبع فوق . ( 3 ) تاريخ قرآن ، ابو عبد اللّه زنجانى ص 145 . ( 4 ) كتاب آسمانى كدام است ؟ ص 184 . ( 5 ) تاريخ عرب فيليپ حتّى ص 161 چاپ آگاه از روى چاپ 1344 تبريز .